Nieuwsbericht

Zeeclutter op neerslagradar

20 juni 2017

Hoe kan het dat er op de neerslagradar buien te zien zijn terwijl het onbewolkt is boven de Nederlandse kust? Het antwoord is zeeclutter. Dit is de benaming van het verstoord signaal dat ontstaat als de radarstralen door de atmosfeer worden afgebogen en op het zeeoppervlak terecht komen. De zeegolven veroorzaken reflecties die door de radar als neerslag wordt weergegeven.

Zeeclutter - ook bekend als 'abnormale propagatie' of ingekort als 'anaprop' - treedt bijvoorbeeld op als er een temperatuurinversie aanwezig is. Dit is een toestand in de atmosfeer waarbij een warme luchtlaag over een laag koude lucht aan het aardoppervlak heen schuift.

Met name in het voorjaar en de zomer als warme lucht over relatief koud zeewater strijkt, vormt zich een sterke temperatuurinversie die zelfs overdag boven zee niet meer verdwijnt. Boven land is er sprake van stijgende temperatuur en zie je overdag alle clutter verdwijnen. Boven zee blijft dan door het temperatuurverschil in het radarbeeld een ruis aan zwakke echo's aanwezig.
In de herfst en winter hebben we minder last van zeeclutter omdat het zeewater dan meestal warmer is dan het land. Hierdoor ontbreekt er een inversie boven zee en is het cluttersignaal minimaal.

Zeeclutter is een verstoord radarsignaal boven de Noordzee dat met name in voorjaar en zomer optreedt. ©KNMI

Het KNMI filtert de radarmetingen en verwijdert de clutter boven land maar deze toepassing is nog niet geschikt voor metingen boven zee.

Radarmetingen boven land kunnen ook een traject volgen dat meer gebogen is dan de kromming van de aarde. Het gevolg hiervan is dat de radarstraal, op een zekere afstand van de radar, de grond zal raken. Dit veroorzaakt hinderlijke reflecties en dus ruis op het radarbeeld. Het lijkt dan alsof er tal van buien vallen maar in werkelijkheid zijn de echo’s afkomstig van gebouwen of andere objecten. Deze verstoorde signalen worden gecorrigeerd.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. KNMI waarschuwt vanaf november gerichter voor gevaarlijk weer

    Je hebt het vast wel eens meegemaakt: wij geven een code oranje en bij jou in de buurt viel het g...

    14 oktober 2026 - Nieuwsbericht
  2. Boven ons wordt het warmer, en nog hoger juist kouder

    Al 75 jaar meet het KNMI met weerballonnen hoe de temperatuur boven De Bilt verandert. De metinge...

    14 oktober 2026 - Klimaatbericht
  3. El Niño 2026-2027: waar verwachten we de grootste gevolgen?

    De El Niño van 2026-2027 ligt op koers om de sterkste El Niño te worden sinds het begin van de me...

    07 oktober 2026 - Klimaatbericht
  4. Open dag 2026: van weerballon tot seismoselfie

    Op zaterdag 3 oktober openden we onze deuren tijdens het Weekend van de Wetenschap. Zo'n 2500 bez...

    05 oktober 2026 - Nieuwsbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten