Bron: Identim/Shutterstock

Tropische regenval meten met straalverbindingen tussen gsm-masten

06 september 2021

Tropische regenval kan in kaart worden gebracht met data van straalverbindingen tussen gsm-masten. Dat hebben onderzoekers van het KNMI, Wageningen University & Research en TU Delft in samenwerking met de GSM Association aangetoond. Deze nieuwe techniek kan een soort buienradar voor de tropen worden.

De regeninformatie kan worden afgeleid uit het signaal van straalverbindingen waarmee gegevens van de ene naar de andere gsm-mast worden verzonden. Aanbieders van mobiele telefonie monitoren de sterkte van dat signaal. Regen in het gebied tussen de gsm-masten leidt tot een zwakker signaal. De afname van de signaalsterkte vormt een maat voor de regenintensiteit tussen de gsm-masten, die wordt omgezet naar een regenkaart.

Kwaliteit van regenkaarten

Eerder is de kwaliteit van regenkaarten op basis van deze techniek al aangetoond voor Nederland. Deze aanvullende bron van regeninformatie voegt het meeste toe in gebieden met weinig realtimemetingen van regenmeters en zonder radardekking. Vaak zijn dit landen in de (sub)tropen. Nauwkeurige en gedetailleerde neerslaginformatie is bijvoorbeeld belangrijk voor de landbouw (gewasverzekeringen en irrigatie) en om te waarschuwen voor gevaarlijk weer en overstromingen.

Toegepast op een grote dataset

In het nieuwe onderzoek wordt de techniek voor het eerst op een grote dataset uit een tropisch klimaat toegepast. De kwaliteit van de regenkaarten boven Sri Lanka wordt bevestigd door vergelijking met uursommen en dagsommen van regenmeters en ook met gedetailleerde kaarten van een satelliet die met zijn radar één keer per dag overvliegt.

Buienradar voor de tropen

De techniek zou een soort buienradar voor de tropen kunnen worden en ook worden ingezet voor de kortetermijnweersverwachting. Deze zogenaamde nowcasting is al succesvol getest in Nederland. Uiteindelijk kan een combinatie worden gemaakt met satellietneerslagproducten om minstens elke 15 minuten zo nauwkeurig en gedetailleerd mogelijke neerslaginformatie te krijgen.

Kaarten van Sri Lanka met (a) de locaties van de straalverbindingen en (b) de locaties van de regenmeters. (c) illustratie van een radiostraalverbinding tussen gsm-masten en (d) foto van gebruikte regenmeter

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Nog nooit code oranje of rood gegeven in april

    April doet wat hij wil. Maar dat blijkt wel mee te vallen. April is de enige maand waarin het KNM...

    01 april 2026 - Klimaatbericht
  2. Zeer zonnige maart

    Maart was een zeer zonnige maand. Vooral in het zuiden was het uitzonderlijk zonnig. En in het we...

    31 maart 2026 - Nieuwsbericht
  3. Waarom is april de droogste maand?

    In Nederland kennen we geen nat en droog seizoen, het regent verspreid over het hele jaar. Maar w...

    25 maart 2026 - Klimaatbericht
  4. Stikstof in Nederland bekeken vanuit de ruimte

    Het monitoren van de twee belangrijkste spelers in de stikstofproblematiek, de gassen ammoniak (N...

    24 maart 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten